वाशिङ्टन । Donald Trump ले ग्रिनल्याण्डका बासिन्दाहरूको उपचारका लागि विशाल ‘हस्पिटल शिप’ पठाइएको घोषणा गरेका छन्। सामाजिक सञ्जाल ‘ट्रुथ सोसल’मार्फत उनले ग्रिनल्याण्डमा “धेरै मानिस बिरामी परेको र उनीहरूले पर्याप्त उपचार नपाइरहेको” दाबी गर्दै मानवीय सहायताका रूपमा जहाज पठाइएको बताएका हुन्। तर यस कदमले Denmark सँगको कूटनीतिक तनावलाई थप तीव्र बनाएको छ।
ट्रम्पका अनुसार यो मिशन लुइजियानाका गभर्नर तथा ग्रिनल्याण्डका लागि अमेरिकी विशेष दूत Jeff Landry सँगको समन्वयमा अघि बढाइएको हो। यद्यपि कुन अस्पताल जहाज पठाइएको हो, त्यसको प्राविधिक विवरण के हो, र उपचार सेवा कसरी सञ्चालन गरिनेछ भन्नेबारे अमेरिकी प्रशासनले विस्तृत जानकारी सार्वजनिक गरेको छैन।
ग्रिनल्याण्ड Denmark को स्वायत्त क्षेत्र हो। पछिल्लो समय ट्रम्पले ग्रिनल्याण्डलाई अमेरिकामा गाभ्ने इच्छा बारम्बार व्यक्त गर्दै आएका छन्। सन् २०२५ को अन्त्यदेखि उनले उक्त भूभाग रणनीतिक रूपमा महत्त्वपूर्ण रहेको दाबी गर्दै नियन्त्रणमा ल्याउन चाहेको संकेत दिएका थिए। यसअघि उनले ग्रिनल्याण्ड नदिए डेनमार्कमाथि भारी भन्सार शुल्क लगाउने चेतावनीसमेत दिएका थिए।
तर, डेनमार्क र ग्रिनल्याण्डका अधिकारीहरूले ट्रम्पको प्रस्तावलाई पटक–पटक अस्वीकार गर्दै “ग्रिनल्याण्ड बिक्रीका लागि होइन” भन्ने स्पष्ट अडान दोहोर्याएका छन्। अस्पताल जहाज पठाउने निर्णय डेनमार्क वा ग्रिनल्याण्ड सरकारको औपचारिक सहमतिमा आधारित हो वा होइन भन्ने विषयमा हालसम्म डेनमार्कले आधिकारिक धारणा सार्वजनिक गरेको छैन।
भूराजनीतिक विश्लेषकहरूले यस कदमलाई ग्रिनल्याण्डमा अमेरिकी प्रभाव विस्तार गर्ने ‘सफ्ट पावर’ रणनीतिको अंशका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। आर्कटिक क्षेत्रमा बढ्दो रणनीतिक प्रतिस्पर्धाका बीच यो कदमले नेटो सहयोगी राष्ट्रहरूबीच पनि चासो र चिन्ता बढाएको छ। सन् २०२६ को सुरुवातमै ट्रम्पले ग्रिनल्याण्ड नियन्त्रणका लागि आवश्यक परे बल प्रयोग गर्न सक्ने संकेत दिएपछि अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा व्यापक प्रतिक्रिया आएको थियो।
मानवीय सहायताको आवरणमा अघि बढाइएको यो कदमले अब अमेरिका–डेनमार्क सम्बन्धलाई कुन दिशामा लैजान्छ भन्ने प्रश्न चासोको विषय बनेको छ। ग्रिनल्याण्डको स्वास्थ्य अवस्था, स्थानीय सरकारको धारणा र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनी प्रक्रियासम्बन्धी स्पष्टता नआएसम्म यो विषय थप बहस र कूटनीतिक संवादको केन्द्रमा रहने देखिन्छ।